Kategori: Makaleler

Gülizar Filmi Ne Anlatıyor? Farklı Yaklaşımlarla Değerlendirme Sinema, bir hikâye anlatma biçimidir. Fakat bazen bir film, sadece hikâyeyi anlatmaktan öte, izleyicinin ruhunu sorgulamasına, insan doğasını keşfetmesine ve toplumsal değerleri yeniden düşünmesine neden olur. Bu filmler, hem duygusal hem de entelektüel açıdan zengin bir deneyim sunar. Gülizar da tam böyle bir film. 2020 yapımı bu Türk filmi, herkesin bir şekilde kendisinden bir şeyler bulacağı bir anlatıma sahip. Ancak bu filmi daha derinlemesine incelediğimizde, farklı bakış açılarıyla çok çeşitli yorumlar yapılabilir. İşte Gülizar filmi üzerine yapılan bazı değerlendirmeler, hem sosyal bilimci bakış açısıyla hem de mühendislik disiplininden gelen analitik bir bakışla karşılaştırılacak.…

Feyza İsmini Koymak Caiz Midir? Günümüzde insan ismi koymak, bazen sosyal medyada daha çok “like” almak için yapılmış bir tercih olabiliyor, bazen de ailelerin geleneksel ya da dini değerlerle şekillendirdiği bir süreç. Feyza ismi de son yıllarda özellikle yeni doğan kız çocuklarına sıkça verilen isimlerden biri. Ancak bu ismin “caiz” olup olmadığı meselesi, çok da net değil. İslam’a uygunluğu, toplumsal kabulü ve kişisel tercihler arasındaki dengeyi kurmak o kadar kolay değil. Beni tanıyorsanız, tartışmayı seven biri olduğumu bilirsiniz. Hele bir de dini konularda, toplumumuzda sıkça sorgulamadan kabul edilen normlar üzerine derin düşüncelerim varsa, işin içine girerim. Feyza ismini koymak “caiz…

Erzurum Aksu Arası Kaç Kilometre? Bir yolculuk var, belki çok sıradan bir yolculuk, ama içimde öyle derin izler bıraktı ki, anlatmaya başlamadan önce, hep bir soru var kafamda: Erzurum Aksu arası kaç kilometre? Bu soruyu sorarken, aslında sadece bir mesafeyi değil, geçirdiğim duygusal karmaşayı, kaybolan umutları ve yeniden doğan heyecanları sorguluyorum. Belki de bu mesafe, içimdeki her kilometreyi taşıyor. Yola Çıkmak: Kaybolmuş Bir Zamanın İçinde Bazen bir yolculuk, sadece bir yerden bir yere gitmekten daha fazlasıdır. Erzurum’dan Aksu’ya gideceğimiz o sabah, o kadar belirsizdi ki. O an, telefonumdaki haritaya bakarak mesafeyi öğrenmeye çalıştım. 195 kilometre, yazıyordu ekranda. Ama mesafeler her…

En Güzel Yer Fıstığı Nerede Yetişir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış Fıstık, birçok insanın sevdiği ve hayatının bir parçası olan, lezzetli ve besleyici bir atıştırmalıktır. Ancak bu basit görünen toprak mahsulü, aslında çok daha derin bir anlam taşır. En güzel yer fıstığı nerede yetişir? Bu soruyu sadece bir tarım sorusu olarak değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet bağlamında da incelemeliyiz. Çünkü fıstığın yetişme koşulları, üretim süreçleri, ticaret ağları ve bu sürecin içinde yer alan insanlar, toplumsal yapıyı ve sosyal eşitsizlikleri yansıtır. Toplumsal Cinsiyet ve Fıstık Üretimi Fıstık üretiminin ve ticaretinin büyük bir kısmı…

Kaynakların Kıtlığı ve Bireysel Seçimlerin Ekonomiyle Dansı Bir birey olarak sabah kahvaltısında sınırlı bütçeyle seçim yapmaya çalıştığımızda hissedilen o küçük “aha” anı, ekonomi biliminin kalbidir. Kaynaklar kıttır; zamanımız sınırlı, gelirimiz sabittir, ihtiyaçlarımız ise sonsuz gibi görünür. Bu nedenle her seçim bir fırsat maliyyetini taşır: bir somun ekmek mi alırsınız yoksa evin tadilat malzemeleri için bir parça boya mı? Yapı marketler bu mikro karar anlarının somutlaştığı yerlerdir. Müşteri ekonomik tercihlerini düşünürken aslında fırsat maliyeti kavramını günlük yaşamda yaşar: Bir çivi satın almanın bedeli, o parayla başka bir ürün veya hizmet alma imkânından vazgeçmektir. Bu temel ekonomik gerçek, yapı marketlerin ne sattığını…

Damlaya Damlaya Atasözünün Devamı Nedir? Bilimsel Bir Mercekten Bakış Hepimiz çocukken büyüklerimizin sürekli tekrarladığı “damlaya damlaya göl olur” atasözünü duymuşuzdur. Bu atasözü, sabır ve istikrarın gücünü anlatan klasik bir halk bilgeliği örneğidir. Peki, bu atasözünün devamı nedir? Bir yanda eski geleneksel bilgiyi aktarırken, diğer yanda bunu günümüz bilimsel perspektifinden nasıl değerlendirebiliriz? “Damlaya damlaya göl olur”un altında yatan fenomeni anlamak için, suyun birikmesi gibi, birikimli değişimlerin ne kadar önemli olduğunu keşfetmek gerekiyor. Gelin, bu atasözünün gerçek anlamını ve nasıl çalıştığını bilimsel açıdan inceleyelim. Damlaya Damlaya Ne Anlama Geliyor? Bu atasözü, küçük, gözle görülmeyen ya da önemsiz gibi görünen şeylerin zamanla büyük…

Giriş: Geçmişi Anlamanın Bugünü Aydınlatan Işığı Geçmişi anlamak, bugün elimizdeki kavramların kökenini, toplumsal algılarını ve bilimsel tanımlarını daha derinlemesine görmemizi sağlar. “Süper Erkek sendromu ne demek?” sorusu, kulağa gündelik bir tabir gibi gelse de, genetik biliminin ve toplumun erkeklik, cinsiyet ve farklılık algılarının tarihi boyunca nasıl evrildiğine ışık tutar. Bu terim, bilimsel literatürde daha çok “XYY sendromu” veya “47,XYY karyotipi” olarak adlandırılan genetik duruma halk arasında verilen isimlerden biri olarak kullanılmıştır. Bu yazıda, bu kavramın tarihsel serüvenini, tıbbî ve toplumsal boyutlarını kronolojik bir perspektifle inceleyeceğiz. 19. Yüzyılın Sonları: Kromozomların Keşfi ve İnsan Genetiğinin Doğuşu Kromozomların Keşfi ve Bilimsel Temeller 19.…

Biçim Bilgisinin Konuları Nelerdir? Bir Dil Bilgisi Yolculuğuna Çıkalım! Şimdi, hadi gelin biraz da ciddi olalım… Tamam, tamam, şaka yapmıyorum, ama gerçekten de dil bilgisi denince aklımıza ne gelir? Biçim bilgisi, kelimelerin ve cümlelerin doğru, düzgün bir şekilde kullanılması meselesidir. Ama işin gerçeği, kimse bana “biçim bilgisi” dediğinde, ben hemen okul sıralarında “bu konuyu gerçekten anlamalı mıyım?” diye sorgulayan bir hâle geliyorum. Sonra “Hayat gerçekten de bu kadar ciddi olmamalı” diyorum. Sonra tekrar soruyorum: “Biçim bilgisinin konuları nelerdir?” Hadi gelin, bu konuya biraz mizahi bir bakış açısıyla yaklaşalım, yoksa kafayı sıyıracağım! Biçim Bilgisi: Tanımına Bir Göz Atalım Biçim bilgisi, dilin…

Kütahya: Güç, Toplumsal Düzen ve Meşruiyet Üzerine Bir Analiz Güç ilişkilerini ve toplumsal düzeni analiz ederken, mekan ve kültür yalnızca sahne değildir; aynı zamanda bu ilişkilerin somutlaştığı bir laboratuvar gibidir. Kütahya, tarih boyunca hem doğal kaynakları hem de stratejik konumu sayesinde farklı iktidarların odağı olmuştur. Bu yazıda Kütahya’yı yalnızca bir turizm ya da kültür merkezinden öte, iktidar, kurumlar, ideolojiler ve yurttaşlık bağlamında ele alacağız. Meşruiyet ve katılım kavramları üzerinden yerel ve ulusal siyaset pratiklerini irdeleyerek, güncel siyasal olayları karşılaştırmalı perspektifle yorumlamaya çalışacağız. Kütahya ve Tarihsel Güç Dinamikleri Kütahya’nın tarihsel kimliği, Osmanlı döneminden günümüze uzanan bir güç ve toplumsal düzen mirası…

Kuru Fasulye Dağılmaması İçin Ne Yapmak Lazım? Psikolojik Bir Mercek Mutfakta tencerenin başında, pişirdiğim fasulyelerin dağılmaya başladığını görünce kendime sordum: “Sadece yemek pişiriyor muyum, yoksa sabır, dikkat ve içsel dengeyi de ölçüyor muyum?” Bu basit görünen soru, insan davranışlarının ardındaki bilişsel, duygusal ve sosyal süreçleri anlamak için şaşırtıcı bir pencere açıyor. “Kuru fasulye dağılmaması için ne yapmak lazım?” sorusu, mutfak pratiğinin ötesinde, zihin ve davranış üzerine bir psikolojik mercek sunuyor. Bilişsel Psikoloji Perspektifi: Planlama ve Problem Çözme Bilişsel psikoloji, insanın düşünme, karar verme ve problem çözme süreçlerini inceler. Fasulyenin dağılmaması için izlediğimiz adımlar, aslında karmaşık bilişsel süreçleri içerir. – Algı…